Dagelijks AI nieuws 7 november

🇳🇱 Nederland

• Kabinet presenteert AI-visie met €120 miljoen voor Europese rekenkracht: Staatssecretaris Willemijn Aerdts (Digitale Economie en Soevereiniteit) presenteerde vrijdag de AI-visie van het kabinet. Volledige onafhankelijkheid is volgens het kabinet niet realistisch; het doel is dat Nederland niet afhangt van “één land, één bedrijf, één speler”. Daarvoor wil het kabinet samenwerken binnen de EU en met “betrouwbare partners” als Singapore, Zuid-Korea, Japan en Canada, en de industrie versterken, zoals ASML en robotbedrijven in de regio Eindhoven. Er gaat €120 miljoen naar een Europees AI-project voor rekenkracht. Het beleid voor AI-infrastructuur, waaronder datacenters, volgt begin volgend jaar. Volt-leider Laurens Dassen noemt de visie “een tandeloze tijger” zonder echt budget. Bron: NOS
• Cybersecuritybeeld 2026: AI maakt van weken tussen lek en aanval enkele uren: Volgens het Cybersecuritybeeld Nederland 2026 van NCTV en NCSC, vrijdag gepubliceerd, versnellen en vereenvoudigen aanvallers met AI het vinden en misbruiken van kwetsbaarheden. De tijd tussen de ontdekking van een lek en misbruik daalde van gemiddeld enkele maanden (2024) en enkele weken (2025) naar gemiddeld enkele uren (2026); bij doorzetten kan dat minuten worden. Volgens de NCTV hebben veel organisaties de basis (patchen, back-ups, 24/7 monitoring) niet op orde en heeft het mkb extra steun nodig. Minister Van Weel (Justitie en Veiligheid): “Er is nú actie nodig.” Het kabinet presenteerde tegelijk het actieprogramma ‘Toekomstbestendige Digitale Weerbaarheid’. Bron: NCSC, NCTV, Security.NL
• Demonstranten dringen bouwterrein Microsoft-datacenter in Amsterdam binnen: Vrijdag drongen demonstranten van actiegroep Geef Tegengas het bouwterrein aan de Plimsollweg in Sloterdijk binnen, waar Microsoft drie datacentertorens van elk 85 meter laat bouwen. Volgens de actiegroep (via AT5) gingen ongeveer 500 mensen het terrein op; een Reuters-verslaggever telde er ongeveer 100. De burgemeester had de demonstratie verboden; de politie gebruikte pepperspray en arresteerde meerdere mensen (aantal niet bekend). De actiegroep zegt dat het datacenter evenveel stroom gaat gebruiken als alle Amsterdamse huishoudens samen. Het plan werd in 2016 ingediend, vóór het Amsterdamse verbod op nieuwe datacenters; de provincie gaf in januari 2026 toestemming. Microsoft zegt vreedzaam protest te respecteren, maar geen wetsovertredingen. De actie hoort bij het Europese protestweekend tegen datacenters op 6 en 7 november. Bron: NL Times, The Next Web
• Claude Code gaf e-mailadressen van gebruikers door aan websites: Anthropics programmeeragent Claude Code stuurde bij webzoekopdrachten het e-mailadres van ingelogde gebruikers zonder toestemming mee in de User-Agent-header, meldt Security.NL. Meerdere gebruikers klaagden op GitHub en Hacker News over spam daarna, één van hen over tientallen spammails per dag. Een eerste melding dateert van eind juli. Op 2 november bracht Anthropic versie 2.1.317 uit, die eerst toestemming vraagt voordat het accountadres naar websites gaat. Hoeveel gebruikers geraakt zijn, is niet bekend. Bron: Security.NL
• Mediabedrijven, onder wie DPG Media-topman, keren zich tegen AI-zoekoverzichten: In NRC beschuldigt Christian Van Thillo (DPG Media, voorzitter van de European Publishers Council) AI-bedrijven ervan journalistiek gratis te gebruiken. Volgens Chartbeat-data daalde het zoekverkeer van Google naar uitgevers van juli 2025 tot juli 2026 met 40%, na 22% het jaar ervoor. Volgens het Reuters Institute gebruikt 38% van de mensen in zes onderzochte landen wekelijks AI voor informatie (11% in 2024). Bron: AI Radar (o.b.v. NRC)

🇪🇺 Europa

• Bank of England: AI leverde VK tot nu toe maar 0,5% productiviteit op: In het Monetary Policy Report van november schat de Bank of England dat AI de Britse productiviteit in drie jaar met ongeveer 0,5% heeft verhoogd, ofwel 0,1 tot 0,2 procentpunt extra groei per jaar sinds begin 2024. AI-activiteit was goed voor bijna een vijfde van de economische groei sinds begin 2026, maar vooral bij bedrijven die AI bouwen, niet bij gebruikers. Volgens een bedrijvenpanel is er tot nu toe vrijwel geen effect op werkgelegenheid. Bedrijven verwachten de komende drie jaar ongeveer 0,9 procentpunt extra productiviteitsgroei per jaar (eigen verwachting van bedrijven). Bron: The Register
• Britse regering verlaagt AI-belofte van £400 naar £120 miljard: De Britse regering schat nu dat AI tot 2030 £55 tot £140 miljard aan de economie toevoegt, met £120 miljard als middenschatting. Het AI-actieplan van januari 2025 noemde nog £400 miljard. AI-minister Kanishka Narayan bevestigde op 26 oktober in een schriftelijk antwoord dat dat cijfer kwam uit een door Google betaald rapport van Public First uit 2023. Skills England bleef het hoge cijfer gebruiken nadat ministers de lagere schatting al hadden. Bron: The Next Web
• Europese chipaandelen dalen mee: ASML -6%, Infineon -8%: Na de grootste Amerikaanse chipdaling sinds 2020 daalden vrijdag ook de Europese beurzen. In de ochtend (tussenstanden) stond de Stoxx Europe 600 1,2% lager, de DAX 1,6% en de CAC 40 en FTSE 100 elk 1,4%. Volgens Euronews daalde ASML 6% en Infineon 8%; het tijdstip van die koersen is niet vermeld. Bron: Euronews, Euronews
• Cambridge ontwerpt met AI breed werkend vogelgriepvaccin: Onderzoekers van de Universiteit van Cambridge en het bedrijf DIOSynVax ontwikkelden een vaccin met vijf met AI geoptimaliseerde synthetische antigenen, die de wereldwijde variatie van vogelgriepvirussen moeten afdekken. In proeven met muizen en fretten beschermde het vaccin volledig tegen verschillende varianten die mensen hebben besmet; met het bestaande WHO-vaccin overleefde de helft van de dieren. Het gaat om dierproeven (gepubliceerd in Cell Reports Medicine); proeven met mensen zijn de volgende stap. Bron: Euronews
• Greenpeace-spandoek bij datacenterbouw in Zwitserland: Greenpeace-activisten legden vrijdag in Beringen (Noordoost-Zwitserland) een spandoek van 26 bij 26 meter met Elon Musk en Jeff Bezos naast de bouwplaats van het Amerikaanse STACK Infrastructure. Greenpeace wil een landelijk moratorium op nieuwe megadatacenters totdat er bindende regels zijn voor stroom en water. Volgens Greenpeace verbruiken de twee geplande datacenters samen ongeveer anderhalf keer de jaarlijkse stroom van het kanton Schaffhausen (claim van Greenpeace). Bron: Euronews

🌎 Wereldwijd

• OpenAI haalt eerste $11 miljard binnen tegen lagere waardering: Volgens Bloomberg ontving OpenAI vrijdag ongeveer $11 miljard als eerste deel van een ronde die het bedrijf op $1,25 biljoen waardeert. Eerder was de ronde aangeboden als $30 miljard of meer tegen $1,4 biljoen; het doel is verlaagd naar ongeveer $20 miljard. SoftBank en MGX waren de grootste deelnemers; de resterende ±$9 miljard volgt “in de komende weken”. Sommige investeerders verlaagden hun inleg door de koersdaling van AI-aandelen. Het nieuws berust op anonieme bronnen. Bron: AI Weekly (o.b.v. Bloomberg)
• Microsoft bouwt huur van AI-rekenkracht bij Oracle af: Microsoft verlengt een contract uit 2023 voor AI-servers van Oracle niet en zet de gehuurde capaciteit de laatste maanden uit, meldt Bloomberg. De servers draaiden oudere Nvidia-chips en werden gebruikt voor Bing. Oracle zegt dat de vraag naar zijn AI-infrastructuur sterk blijft; het aandeel daalde ongeveer 3%. Microsoft heeft voor meer dan $80 miljard aan huur bij andere aanbieders (CoreWeave, Nscale, Nebius) toegezegd en liet deze week al een optie bij Nscale in Texas lopen. Bron: The Next Web (o.b.v. Bloomberg)
• Google neemt datacenterlocatie van Crusoe in Wyoming over: Google koopt de locatie in Laramie County die Crusoe met Tallgrass Energy had ontwikkeld en bouwt het datacenter zelf, maakte Crusoe vrijdag bekend. Bedragen zijn niet genoemd. Een dag eerder zei Google $17 miljard te investeren in zijn eerste datacenter in Wyoming. Het project kon volgens de initiatiefnemers groeien tot 10 GW. Volgens Bloomberg had Google eerder zorgen over kosten en planning. Bron: The Next Web, Crusoe
• TSMC overweegt geheugenchips te maken op verzoek van Nvidia: Volgens The Information werkt TSMC aan plannen voor 3D DRAM, op verzoek van zijn grootste klant Nvidia. TSMC zou daarvoor nieuwe fabrieken kunnen bouwen of een bestaande fabriek ombouwen, en zou dan concurreren met Samsung, SK hynix en Micron. Door AI-datacenters zijn geheugenchips schaars en duur; Micron verwacht dat het tekort tot 2028 duurt. TSMC en Nvidia reageerden niet. Bron: The Next Web (o.b.v. The Information)
• NYT: Chinese spion moest Nvidia-topman Jensen Huang beïnvloeden: Volgens The New York Times concluderen Amerikaanse inlichtingendiensten dat Alice Huang, bestuurder bij het Singaporese Megaspeed, door het Chinese ministerie van Staatsveiligheid is gerekruteerd. Zij zou informatie over Jensen Huang verzamelen en hem aansporen te pleiten voor soepelere exportregels voor chips. Megaspeed, vooral gefinancierd door Alibaba, kreeg chiporders van miljarden ondanks weinig personeel. Republikeinse Congresleden willen Huang op 18 november horen. Het nieuws berust op anonieme bronnen. Bron: AI Weekly (o.b.v. The New York Times)
• Na de verkiezingen: datacenters op korte termijn veilig, vanaf 2028 lastiger: ABN AMRO-econoom Rogier Quaedvlieg verwacht dat projecten van vóór 2027 doorgaan, omdat de bouw vaak al begonnen is en vergunningen er liggen; nieuwe projecten krijgen het moeilijker nu nieuwe bestuurders in januari aantreden. Hij verwacht geen massale verhuizing naar Europa; het Midden-Oosten is aantrekkelijker vanwege energie en soepelere regels. OpenAI publiceerde een plan waarin het voor eigen locaties de kosten van stroom en netuitbreiding dekt en geluids- en waterdata openbaar maakt. Meta-president Dina Powell McCormick zegt dat de uitslag de bouw van datacenters moeilijker maakt. Bron: NOS, Euronews

Korte Trendanalyse

Na de beurskrach rond de verkiezingen (trend 64) zie je hoe de grote techbedrijven hun rekenkracht herschikken (nieuwe trend 65): Microsoft bouwt de huur bij Oracle af en Google neemt de locatie van Crusoe over om zelf te bouwen, terwijl TSMC overweegt zelf geheugenchips te maken. Ook het kapitaal wordt selectiever (trend 60): OpenAI haalt $11 miljard op tegen een lagere waardering. Tegelijk worden de verwachtingen over AI bijgesteld (trend 54): de Bank of England ziet maar 0,5% productiviteitswinst en de Britse regering verlaagt haar schatting van £400 naar £120 miljard. Het verzet tegen datacenters (trend 61) is nu ook in Nederland zichtbaar, met een bestorming van de Microsoft-bouwplaats in Amsterdam en acties in Zwitserland. In Nederland kiest het kabinet voor Europese samenwerking in plaats van volledige onafhankelijkheid (trend 21 en 22), en het Cybersecuritybeeld bevestigt dat AI de tijd tussen lek en aanval terugbrengt tot uren (trend 50 en 57). In de strijd om data (trend 56) keren Europese uitgevers zich openlijk tegen AI-zoekoverzichten.