Dagelijks AI nieuws 16 november

🇳🇱 Nederland

  • Ethische hackers zelf gehackt met hulp van AI: Een groep Nederlandse beveiligingsexperts is aangevallen met de methodes die ze zelf gebruiken, meldt het FD (15 november). Volgens de krant gebruikten de aanvallers AI om het gedrag van de hackers te analyseren. Onderzoekers vermoeden dat de aanvallers maandenlang gegevens verzamelden. Zoekpatronen, gebruikte software en actieve tijdstippen bleken vaste patronen te bevatten die na te bootsen waren; een betrokkene zegt dat “de vingerafdrukken overal zaten”. Het FD-artikel zelf was niet op te halen. Bron: AI Radar (o.b.v. FD), FD
  • Zuid-Holland laat afhankelijkheid van buitenlandse techbedrijven onderzoeken: De provincie Zuid-Holland onderzoekt hoe afhankelijk inwoners, bedrijven en overheden zijn van grote techbedrijven, van datacenters en internetverbindingen tot data, software en digitale diensten. Volgens de provincie “maakt” die afhankelijkheid Nederland kwetsbaar voor cyberaanvallen, storingen en desinformatie. TNO Vector brengt de huidige situatie en toekomstscenario’s in kaart. De eerste aanbevelingen komen in maart 2027, het eindrapport in juli 2027. Besluiten over een publieke cloud of publieke datacenters zijn nog niet genomen. Bron: AI Wereld, Provincie Zuid-Holland
  • Fries dreigt achter te blijven zonder AI: Spraakassistenten, automatische vertalers en spraakherkenning werken niet in het Fries, meldt de Leeuwarder Courant (15 november). Taalkundigen waarschuwen dat sprekers daardoor eerder overstappen op het Nederlands. Er is te weinig geschreven Fries om modellen goed te trainen, en techbedrijven investeren vooral in talen met miljoenen gebruikers. Het Fries heeft ongeveer 400.000 sprekers. Bron: AI Radar (o.b.v. Leeuwarder Courant), Leeuwarder Courant
  • Axelera maakt specificaties van AI-chip Titania bekend: De Nederlandse start-up Axelera AI heeft details gegeven over zijn Titania-chiplet voor AI-inferentie, meldt Tweakers. De chip werkt met LPDDR-geheugen in plaats van het schaarse en dure HBM, en past volgens het bedrijf in bestaande datacenterracks met luchtkoeling. Prestatie-, bandbreedte- en energiecijfers zijn nog niet gepubliceerd. Axelera kreeg in maart 2025 tot €61,6 miljoen EU-steun voor de chip; de eerste systemen werden toen “tegen 2027” verwacht. Bron: AI Radar (o.b.v. Tweakers), Tweakers, Axelera AI (maart 2025)
  • Met AI gemaakte reclameposters overal, maar met weinig effect: Ondernemers, tot aan snackbars toe, hangen steeds vaker met ChatGPT gemaakte posters op, meldt het AD. Grafisch ontwerper Wytze Hoogslag ziet te veel tekst op één A4: “een ontploffing aan boodschappen”. Promovendus Tasha de Vries (UvA) ziet een eigen AI-kleurenpalet met meer oranje en sterkere contrasten. Een deel van het publiek raakt volgens het artikel AI-moe. Bron: AI Radar (o.b.v. AD), AD

🇪🇺 Europa

  • VS, Commissie en zeven landen, onder wie Nederland, tekenen Verklaring van San Francisco: De VS, India, het VK, Zuid-Korea, de VAE, Duitsland, Zweden, Nederland en de Europese Commissie hebben een verklaring getekend die een gezamenlijk register opzet van AI-technologieën en toeleveringsketens die “kwetsbaar zijn voor Chinese inmenging”, meldt de Financial Times (15 november). Het gaat om halfgeleiders, energie-infrastructuur, kritieke grondstoffen en onderdelen voor geavanceerde AI. Hoe het register werkt en of het bindend is, is nog niet bekend. De ondertekening vond plaats enkele dagen voor Trumps ontmoeting met Xi Jinping bij de APEC-top. Bron: AI Weekly (o.b.v. Financial Times)
  • Ierland wil EU-landen een jaar geven voor versnellingszones voor datacenters: In de onderhandelingen over de Cloud and AI Development Act stelt het Ierse voorzitterschap voor dat lidstaten 12 maanden krijgen om “versnellingszones” voor datacenters aan te wijzen, in plaats van de 6 maanden uit het Commissievoorstel. De verordening zou pas na 18 in plaats van 12 maanden gaan gelden. Bij de keuze van zones tellen netcapaciteit, dataverbindingen en hergebruik van restwarmte. Volgens de Dutch Data Center Association (Stijn Grove) zijn er in Nederland ongeveer 20 mogelijke zones. Het voortgangsrapport gaat op 1 december naar de telecomministers. Bron: AI Wereld, Raad van de EU (voortgangsrapport, 13 nov)
  • Plural verdubbelt naar fonds van €1 miljard voor ‘frontier’-technologie: Het Europese durfkapitaalfonds Plural heeft €1 miljard opgehaald, twee keer zoveel als zijn vorige fonds van €500 miljoen. Het fonds investeert in kapitaalintensieve technologie, waaronder AI-infrastructuur, energie en defensie; in de portefeuille zitten onder meer Helsing, Proxima Fusion en Phasecraft. Het nieuwe fonds wil 25 tot 35 investeringen doen. Het fonds heeft zes partners, onder wie Ian Hogarth en Taavet Hinrikus. Bron: Tech.eu
  • Fins Intergrid haalt €23,5 miljoen op voor autonoom energiebeheer: Het Finse Intergrid (opgericht in 2023) haalt €23,5 miljoen op voor zijn platform Autopilot, dat de energievoorziening van industriële locaties in real time bewaakt, automatisch bijstuurt en stroom verhandelt op energie- en flexibiliteitsmarkten. Kvanted en Tesi leiden de ronde; Business Finland draagt €2,7 miljoen bij. Het platform draait op meer dan 100 industriële locaties, vooral in voedselproductie, stadsverwarming en glastuinbouw. De besparing van “dubbele cijfers” is een claim van het bedrijf zelf. Bron: Tech.eu

🌎 Wereldwijd

  • Huang bouwt ‘war room’ voor terugkeer; Megaspeed zegt dat Alice Huang al in 2025 vertrok: Vier dagen na zijn aftreden sprak Jensen Huang met vertrouwelingen over een terugkeer als topman van Nvidia, meldt de Financial Times. Een bondgenoot zegt een “war room” van Silicon Valley-bestuurders op te zetten om het bestuur en het Witte Huis te bewerken. Megaspeed meldt dat Alice Huang het bedrijf op 30 augustus 2025 verliet en er geen rol meer heeft; Singapore zegt dat het onderzoek naar haar over de aankoop en export van servers gaat, niet over spionage. Volgens de Wall Street Journal (via The Decoder) regelde Megaspeed tussen maart 2024 en juni 2025 bijna $12 miljard aan Nvidia-chiporders voor Chinese bedrijven; Nvidia en Megaspeed bevestigden dat niet. Nvidia publiceert dinsdag zijn kwartaalcijfers. Bron: AI Weekly (o.b.v. FT), Euronews, The Decoder (o.b.v. WSJ)
  • Nvidia vroeg Taiwanese politici om hulp in smokkelzaak tegen manager: Nvidia-vertegenwoordigers benaderden Taiwanese politici met het argument dat een in Taipei gevestigde manager (achternaam Chang) “niet onderzocht zou moeten worden”, meldt Bloomberg (15 november). Aanklagers in Keelung noemen hem de spil van een netwerk dat 74 servers met Nvidia-chips naar China verscheepte en nog 56 probeerde te verschepen; zij eisen vijf jaar cel. De politici zeiden geen rol in de zaak te hebben. Nvidia zegt “geen aanwijzing” te hebben dat de medewerker van de omleiding wist. De beschuldigingen zijn niet bewezen. Bron: AI Weekly (o.b.v. Bloomberg)
  • Bessent beschuldigt Lutnick van traag optreden tegen chipsmokkel: Minister van Financiën Scott Bessent zei op CNBC dat zijn ministerie al maanden aandringt op het op de zwarte lijst zetten van Megaspeed, en dat het ministerie van Handel van Howard Lutnick daarover gaat. Lutnick reist toch mee met president Trump naar China, waar Trump woensdag bij de APEC-top Xi Jinping en Vladimir Poetin ontmoet. Het Witte Huis zegt “volledig vertrouwen” in Lutnick te hebben. Megaspeed staat nog niet op de zwarte lijst. Bron: AI Weekly (o.b.v. Semafor), Semafor
  • Meituan geeft model van 1,6 biljoen parameters vrij, getraind op Chinese chips: Het Chinese Meituan heeft de gewichten van LongCat-2.5 vrijgegeven onder een MIT-licentie. Het model is volgens Meituan volledig op Chinese hardware getraind en is gebouwd voor lange agenttaken, vooral programmeren. De voorbeeldopstelling draait op 194 Huawei Ascend-chips, zonder instructies voor Nvidia. Volgens Meituans eigen tests komt het model op sommige benchmarks dicht bij Claude Opus 5, maar op de zwaardere Terminal Bench v4.0 blijft het ongeveer 15 punten achter; onafhankelijke tests ontbreken. Bron: The Decoder
  • Samsung SDS praat met Anthropic en OpenAI over Koreaanse AI-datacenters: Samsung SDS voert verkennende gesprekken om Anthropic en OpenAI als hoofdhuurders te krijgen voor zijn AI-datacenters in Gumi, meldt de Financial Times (15 november). Samsung wil bouw, stroom en beheer als één pakket leveren. De locatie in Gumi start met 60 MW, uit te breiden tot 120 MW. Er zijn geen voorwaarden bekend en geen van de bedrijven heeft de gesprekken bevestigd. Bron: AI Weekly (o.b.v. Financial Times)
  • VS legt Noord-Koreaanse deepfake-belfraude stil: Amerikaanse autoriteiten hebben de cloudinfrastructuur in beslag genomen van FaceStealer, een campagne van 18 maanden die wordt toegeschreven aan de Noord-Koreaanse groep BlueNoroff en meer dan $400 miljoen aan crypto opleverde. Slachtoffers werden in nep-Zoom- of Teams-gesprekken gelokt waarin vooraf opgenomen webcambeelden van bekenden werden afgespeeld. De FBI vond meer dan 900 heimelijk opgenomen webcamclips; Arctic Wolf telde 677 doelwitten in 58 landen, van wie meer dan 80% oprichter of bestuurder. Bron: AI Weekly (o.b.v. BleepingComputer), BleepingComputer
  • Australische centrale bank: jongeren in AI-gevoelige beroepen eerst geraakt: De Reserve Bank of Australia ziet dat AI in Australië nog nauwelijks banen heeft vervangen, maar dat vacatures sinds eind 2022 het sterkst dalen in beroepen die het meest blootstaan aan AI, zoals programmeren, administratie en klantenservice. In die groep doen 15- tot 24-jarigen en pas afgestudeerden het slechter dan oudere werknemers. De RBA stelt geen oorzakelijk verband vast: het gaat om theoretische blootstelling, niet om werkelijk AI-gebruik, en conjunctuur kan meespelen. Bron: The Decoder, Reserve Bank of Australia
  • Apple start gezondheidsonderzoek met AI-chatbot bij 200.000 iPhone-gebruikers: Apple en OpenEvidence zijn op 15 november een onderzoek gestart onder maximaal 200.000 Amerikaanse iPhone-gebruikers, dat minstens 12 maanden duurt. Deelnemers stellen medische vragen in een aparte app en beoordelen de antwoorden, die gebaseerd zijn op bronnen als NEJM, JAMA en Nature. Ze kunnen optioneel gezondheidsdata delen. De gegevens worden volgens de bedrijven geanonimiseerd en niet gebruikt om AI te trainen. Bron: AI Weekly (o.b.v. TechCrunch), TechCrunch

Korte Trendanalyse

De strijd om AI-chips wordt multilateraal en tweeledig: negen partijen, onder wie Nederland en de Europese Commissie, zetten met de Verklaring van San Francisco een gezamenlijk register op van AI-ketens die kwetsbaar zijn voor China, terwijl Meituan een topmodel uitbrengt dat volledig op Chinese chips draait (nieuwe trend 73, vervolg op trend 14, 20 en 72). De Nvidia-affaire verschuift intussen naar de politiek: Huang werkt aan een terugkeer, Nvidia lobbyde in Taiwan voor een aangeklaagde manager en twee Amerikaanse ministers botsen over de handhaving, vlak voor Trumps China-reis en de kwartaalcijfers van dinsdag (trend 70 en 72). In Europa krijgt de datacenterbouw voorrang via versnellingszones, terwijl Nederlandse provincies hun afhankelijkheid van buitenlandse techbedrijven laten onderzoeken (trend 21, 22, 61 en 71). AI wordt ook een wapen tegen verdedigers: aanvallers analyseerden Nederlandse ethische hackers met AI en Noord-Korea gebruikte nagespeelde videogesprekken (trend 50 en 57). Op de arbeidsmarkt ziet de Australische centrale bank jongeren als eersten geraakt, zonder vastgesteld oorzakelijk verband (trend 37 en 62).

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *